Ο πρόεδρος της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης και πρώην πρωθυπουργός επιχείρησε να παρουσιάσει την ΕΛ.Α.Σ. όχι απλώς ως δύναμη διαμαρτυρίας, αλλά ως εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Μίλησε για τις πιθανές μετεκλογικές συνεργασίες, απάντησε στον Νίκο Ανδρουλάκη, σχολίασε το ενδεχόμενο ίδρυσης κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά και υπερασπίστηκε το οικονομικό πρόγραμμα που παρουσίασε στη ΔΕΘ.
Η συνέντευξη με μια ματιά
- Έθεσε ως εκλογικό στόχο την πολιτική αλλαγή και την αποχώρηση της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
- Υποστήριξε ότι η ανατροπή των σημερινών δημοσκοπικών συσχετισμών είναι εφικτή.
- Δήλωσε έτοιμος να αναλάβει ξανά τη διακυβέρνηση της χώρας.
- Απέκλεισε τη συγκρότηση κοινοβουλευτικής ομάδας μέσω μετακινήσεων εν ενεργεία βουλευτών.
- Πρότεινε συνεργασία των προοδευτικών δυνάμεων, με βάση το πολιτικό σχέδιο της ΕΛ.Α.Σ.
- Απέρριψε το σενάριο ενός μεγάλου κυβερνητικού συνασπισμού.
- Άσκησε κριτική στην κυβέρνηση για τις τιμές των καυσίμων και την απουσία έγκαιρου ενεργειακού σχεδιασμού.
- Επανέφερε τη φορολόγηση των υπερκερδών, τη μείωση έμμεσων φόρων και την «πατριωτική εισφορά» στον μεγάλο πλούτο.
- Απάντησε στις επικρίσεις για την κοστολόγηση του προγράμματός του.
- Πήρε σαφή θέση απέναντι στο ενδεχόμενο πολιτικής επανεμφάνισης του Ηλία Κασιδιάρη.
Στόχος η πολιτική αλλαγή και η πρώτη θέση
Ο Αλέξης Τσίπρας προσδιόρισε ως κεντρικό εκλογικό στόχο την αλλαγή κυβέρνησης και πολιτικής κατεύθυνσης. Σε προσωπικό επίπεδο, ανέφερε ότι επιθυμεί να είναι χρήσιμος τόσο στην παράταξή του όσο και στη χώρα, υπογραμμίζοντας ότι διαθέτει κυβερνητική εμπειρία, σχέδιο και όραμα.
Απαντώντας στα δημοσκοπικά δεδομένα, συνέκρινε την απόσταση που πρέπει να καλύψει η Νέα Δημοκρατία για να φτάσει σε ποσοστό αυτοδυναμίας με εκείνη που χωρίζει την ΕΛ.Α.Σ. από την πρώτη θέση. Κατά την εκτίμησή του, εφόσον η ΝΔ θεωρεί εφικτή μια άνοδο εννέα ή δέκα μονάδων, το ίδιο εφικτή μπορεί να είναι και η ανατροπή της μεταξύ τους διαφοράς.
Με τη διατύπωση «Ή εμείς ή κανείς», ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ. επιχείρησε να προσωποποιήσει το εκλογικό δίλημμα και να παρουσιάσει τον εαυτό του ως τον βασικό αντίπαλο του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Νέα πρόσωπα, χωρίς μετακινήσεις βουλευτών
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ανανέωση του πολιτικού προσωπικού. Διευκρίνισε ότι η ανάδειξη νέων ανθρώπων δεν σημαίνει απαξίωση των παλαιότερων στελεχών, σημειώνοντας ότι οι πόρτες του νέου εγχειρήματος παραμένουν ανοιχτές.
Παράλληλα, απέκλεισε τη δημιουργία κοινοβουλευτικής ομάδας με την προσχώρηση βουλευτών που εξελέγησαν με άλλα κόμματα. Όπως εξήγησε, η ΕΛ.Α.Σ. θα αποκτήσει κοινοβουλευτική παρουσία μόνο εφόσον λάβει την εντολή των πολιτών στις εκλογές.
Επισήμανε ακόμη ότι δεν υπάρχουν προκρατημένες θέσεις στα ψηφοδέλτια και ότι οι σχετικές αποφάσεις θα ληφθούν συλλογικά. Η τοποθέτηση αυτή εντάσσεται στην προσπάθειά του να συνδέσει την επιστροφή του με πολιτική ανανέωση και όχι με μια απλή ανασύνθεση του παλαιού κομματικού μηχανισμού.
Προοδευτικές συνεργασίες, αλλά όχι «μεγάλος συνασπισμός»
Για την επόμενη ημέρα των εκλογών, ο Αλέξης Τσίπρας δήλωσε ότι θα εξαντλήσει κάθε δυνατότητα συνεννόησης με τις προοδευτικές δυνάμεις, με βάση το πολιτικό σχέδιο που θα καταθέσει η ΕΛ.Α.Σ.
Απέκλεισε, ωστόσο, το ενδεχόμενο ενός μεγάλου συνασπισμού αντίστοιχου με κυβερνητικά σχήματα που έχουν δημιουργηθεί σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Κατά την άποψή του, μια τέτοια λύση θα αποδυνάμωνε την πολιτική εναλλαγή και θα ενίσχυε την απαξίωση του πολιτικού συστήματος και την Ακροδεξιά.
Αν δεν καταστεί δυνατός ο σχηματισμός προοδευτικής κυβέρνησης μετά την πρώτη κάλπη, προανήγγειλε δεύτερες εκλογές, εκτιμώντας ότι τότε οι πολίτες θα κληθούν να δώσουν καθαρότερη λύση.
Η στρατηγική του είναι εμφανής: συνεργασίες, αλλά με την ΕΛ.Α.Σ. σε πρωταγωνιστικό ρόλο και με το δικό της πρόγραμμα ως βάση της κυβερνητικής συμφωνίας.
Η απάντηση στον Νίκο Ανδρουλάκη
Ο Αλέξης Τσίπρας άσκησε έμμεση αλλά σαφή κριτική στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ. Υποστήριξε ότι ο Νίκος Ανδρουλάκης είχε επί τρία χρόνια τον πολιτικό χώρο και τον χρόνο να συγκροτήσει τον ισχυρό εναλλακτικό πόλο απέναντι στη Νέα Δημοκρατία, χωρίς όμως να ανατρέψει τους συσχετισμούς.
Ταυτόχρονα, δήλωσε ότι αντιμετωπίζει θετικά κάθε δημοσκοπική άνοδο του ΠΑΣΟΚ. Η διπλή αυτή τοποθέτηση αποτυπώνει τη στρατηγική του: από τη μία αφήνει ανοιχτή την προοπτική συνεργασίας και από την άλλη αμφισβητεί ευθέως τη δυνατότητα της σημερινής ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ να ηγηθεί της πολιτικής αλλαγής.
Η μάχη για την πρωτοκαθεδρία στον προοδευτικό χώρο αναδεικνύεται, έτσι, σε έναν από τους βασικούς άξονες της πορείας προς τις επόμενες εκλογές.
Σκληρή κριτική για καύσιμα και ενεργειακή κρίση
Μεγάλο μέρος της συνέντευξης αφιερώθηκε στην ακρίβεια και στις αυξημένες τιμές της ενέργειας. Ο Αλέξης Τσίπρας κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι, παρά τις έγκαιρες προειδοποιήσεις από τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ, δεν παρουσίασε ολοκληρωμένο σχέδιο προστασίας των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων.
Υποστήριξε ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να περιμένει να φτάσει η κρίση στον λογαριασμό του πολίτη για να αναζητήσει λύσεις. Έθεσε, επίσης, το ερώτημα τι έχει γίνει τα προηγούμενα χρόνια για τη μείωση του κόστους του ηλεκτρικού ρεύματος και για τη διασφάλιση φυσικού αερίου με πιο ευνοϊκά μακροχρόνια συμβόλαια.
Μεταξύ των παρεμβάσεων που ανέδειξε περιλαμβάνονται:
- Η έκτακτη φορολόγηση των υπερκερδών των διυλιστηρίων.
- Η εξέταση μείωσης του ΦΠΑ και του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα.
- Η αξιοποίηση του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου για τη στήριξη των νοικοκυριών.
- Η ενίσχυση των υποδομών αποθήκευσης ενέργειας.
- Ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός για το φυσικό αέριο και το ηλεκτρικό ρεύμα.
Ο ίδιος επικαλέστηκε κέρδη περίπου 1,998 δισ. ευρώ για τα δύο διυλιστήρια της χώρας κατά το προηγούμενο εξάμηνο, υποστηρίζοντας ότι υπάρχει περιθώριο ουσιαστικής παρέμβασης. Αναγνώρισε, πάντως, ότι η μείωση του ΦΠΑ και του ειδικού φόρου κατανάλωσης έχει δημοσιονομικό κόστος.
Η κοστολόγηση του προγράμματος και η «πατριωτική εισφορά»
Απαντώντας στην κυβερνητική κριτική για τις εξαγγελίες της ΔΕΘ, ο Αλέξης Τσίπρας υπερασπίστηκε τη δημοσιονομική αξιοπιστία του προγράμματός του. Επανέλαβε ότι οι προτάσεις της ΕΛ.Α.Σ. θα υποβληθούν στο Εθνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο για ανεξάρτητη κοστολόγηση και ότι έχουν σχεδιαστεί με με βάση τον προβλεπόμενο δημοσιονομικό χώρο του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου.
Παρουσίασε ως απόδειξη αυτοσυγκράτησης το γεγονός ότι δεν εξήγγειλε επαναφορά 13ου μισθού και 13ης σύνταξης, παρά την πολιτική απήχηση που θα μπορούσαν να έχουν τέτοιες δεσμεύσεις.
Επανέφερε, παράλληλα, την πρόταση για «πατριωτική εισφορά» στον πολύ μεγάλο πλούτο και συνέδεσε την εφαρμογή της με τη δημιουργία ολοκληρωμένου περιουσιολογίου. Κατά την άποψή του, οι οικονομικά ισχυρότερες οικογένειες της χώρας οφείλουν να συνεισφέρουν περισσότερο, ώστε το βάρος της κρίσης να μη μεταφερθεί ξανά αποκλειστικά στη μεσαία τάξη και στους οικονομικά ασθενέστερου
Η σύγκριση με την περίοδο 2015–2019
Ο πρώην πρωθυπουργός διευκρίνισε ότι δεν έχει υποστηρίξει προσωπικά πως οι πολίτες περνούσαν καλύτερα κατά τη διακυβέρνησή του. Ανέφερε, ωστόσο, ότι αυτή η εκτίμηση καταγράφεται σε δημοσκοπήσεις και υποστήριξε ότι το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών είχε μεγαλύτερη αγοραστική δύναμη.
Παράλληλα, χαρακτήρισε προβληματική την απευθείας σύγκριση των δύο περιόδων. Όπως σημείωσε, η κυβέρνηση του 2015–2019 κινήθηκε υπό τους περιορισμούς των μνημονίων, ενώ η σημερινή κυβέρνηση διαθέτει μεγαλύτερο δημοσιονομικό χώρο, ευρωπαϊκούς πόρους και το Ταμείο Ανάκαμψης.
Με αυτή την επιχειρηματολογία επιχείρησε να υπερασπιστεί τη δική του κυβερνητική θητεία, αλλά και να μεταφέρει τη συζήτηση από το ύψος των ονομαστικών εισοδημάτων στην πραγματική αγοραστική δύναμη.
Καθαρή γραμμή απέναντι στον Κασιδιάρη
Ο Αλέξης Τσίπρας πήρε σαφή θέση απέναντι στο ενδεχόμενο επανεμφάνισης του Ηλία Κασιδιάρη στην πολιτική ζωή. Υπογράμμισε ότι η καταδίκη στελεχών της Χρυσής Αυγής δεν αφορούσε τις πολιτικές τους απόψεις, αλλά εγκληματικές πράξεις και τη λειτουργία εγκληματικής οργάνωσης.
Αναφέρθηκε στις δολοφονίες του Παύλου Φύσσα και του Σαχζάτ Λουκμάν, ενώ επέκρινε τη μετατροπή καταδικασμένων στελεχών της Χρυσής Αυγής σε πρόσωπα lifestyle προβολής.
Απέρριψε, επίσης, τις αιτιάσεις ότι οι αλλαγές στους Ποινικούς Κώδικες επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ έγιναν για να εξυπηρετήσουν συγκεκριμένα συμφέροντα, επισημαίνοντας ότι η αναμόρφωσή τους είχε προετοιμαστεί από επιτροπή διακεκριμένων νομικών
Τι είπε για Σαμαρά και την επόμενη ημέρα στη ΝΔ
Για το ενδεχόμενο δημιουργίας κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά, ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ. εκτίμησε ότι μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλούσε απώλειες στη Νέα Δημοκρατία, προσφέροντας πολιτική διέξοδο σε συντηρητικούς ψηφοφόρους που δεν θα επέλεγαν ένα κόμμα της Αριστεράς ή του Κέντρου.
Κατά την εκτίμησή του, η ίδρυση ενός νέου κόμματος στα δεξιά της ΝΔ θα μπορούσε να περιορίσει τη δημοσκοπική απόσταση μεταξύ Νέας Δημοκρατίας και ΕΛ.Α.Σ. και να διαμορφώσει νέες συνθήκες για την επόμενη ημέρα.
Υποστήριξε ακόμη ότι είναι πιθανότερο ο Κυριάκος Μητσοτάκης να μην εξασφαλίσει τρίτη πρωθυπουργική θητεία, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγής ηγεσίας στη Νέα Δημοκρατία.
Το πολιτικό αποτύπωμα της συνέντευξης
Η παρουσία του Αλέξη Τσίπρα στον ΣΚΑΪ δεν περιορίστηκε στην υπεράσπιση των εξαγγελιών της ΔΕΘ. Αποτέλεσε μια προσπάθεια να αποσαφηνίσει τη στρατηγική της ΕΛ.Α.Σ. ενόψει των επόμενων εκλογών.
Η στρατηγική αυτή στηρίζεται σε τρεις βασικούς άξονες:
- Στην ανάδειξη της ΕΛ.Α.Σ. ως βασικού αντιπάλου της Νέας Δημοκρατίας.
- Στη σύνδεση της ακρίβειας με την ανάγκη δικαιότερης φορολόγησης και αναδιανομής.
- Στη διεκδίκηση του ηγετικού ρόλου στις μελλοντικές προοδευτικές συνεργασίες.
Το πολιτικό στοίχημα για τον Αλέξη Τσίπρα είναι πλέον συγκεκριμένο: να αποδείξει ότι μπορεί να διευρύνει την επιρροή του πέρα από τα παραδοσιακά όρια της Αριστεράς, να πείσει για τη δημοσιονομική αξιοπιστία του προγράμματός του και να μετατρέψει την κοινωνική δυσαρέσκεια σε πλειοψηφικό ρεύμα διακυβέρνησης.
